Ενόψει της διαβούλευσης του Δήμου Νάξου και Μικρών Κυκλάδων και του Δικτύου Μπλε Δήμων (16 Οκτωβρίου 2026) για την προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος, η ΟΜ Νάξου ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ κατέθεσε επίσημο υπόμνημα με συγκεκριμένες, δομημένες προτάσεις (Αρ. πρωτ. 22401) για τη θωράκιση των θαλάσσιων οικοσυστημάτων των νησιών μας (το πλήρες κείμενο επισυνάπτεται).
Η προστασία των θαλασσών μας, των ακτών και της παράκτιας οικονομίας δεν είναι απλώς μια διακήρυξη προθέσεων, αλλά απαιτεί συγκεκριμένο σχεδιασμό, υποδομές και πολιτική βούληση. Οι προτάσεις του υπομνήματος μας εστιάζουν σε δύο κεντρικούς άξονες:
1. Τοπική Δράση & Αρμοδιότητες Δήμου
- Διαχείριση Απορριμμάτων & Διχτυών-Φαντασμάτων: Ενεργοποίηση του μόνιμου Σταθμού Συλλογής στο λιμάνι της Νάξου με διαλογή και ανακύκλωση αλιευτικών εργαλείων.
- Προστασία Ποσειδωνίας: Τοποθέτηση οικολογικών ναυδέτων (eco-moorings) για την αποφυγή καταστροφής του βυθού από αγκυροβολίες.
- Προστασία Ακτών & Αμμοθινών: Αυστηρός έλεγχος των όρων παραχώρησης αιγιαλού, απομάκρυνση παράνομων κατασκευών από αμμοθίνες και περιοχές Natura 2000, καθώς και τοποθέτηση κατάλληλης σήμανσης.
- Προστασία Θαλάσσιας Πανίδας: Όρια ταχύτητας σκαφών σε ευαίσθητους όρμους, μείωση της φωτορύπανσης στις παραλίες ωοτοκίας της Caretta caretta και δημιουργία Τοπικού Δικτύου Διάσωσης (σε συνεργασία με ΑΡΧΕΛΩΝ, Naxos Wildlife Protection και Λιμεναρχείο).
- Περιορισμός Πλαστικού: Πρόγραμμα πιστοποίησης και παροχή κινήτρων στις παράκτιες επιχειρήσεις εστίασης και φιλοξενίας.
2. Θεσμικές Διεκδικήσεις μέσω του Δικτύου Μπλε Δήμων
- Αντιμετώπιση Εισβολικών Ειδών (Λαγοκέφαλος): Ολοκληρωμένο σχέδιο διαχείρισης στις Κυκλάδες και δημιουργία αδειοδοτημένου σταθμού υποδοχής/ψύξης στη Νάξο.
- Θαλάσσιες Προστατευόμενες Περιοχές: Επέκταση της προστασίας στο 30% των θαλάσσιων εκτάσεων, με επιστημονική τεκμηρίωση, ενεργή συμμετοχή των αλιέων και εντατικοποίηση των ελέγχων κατά της παράνομης αλιείας.
Με αφορμή την κατάθεση του υπομνήματος, η ΟΜ Νάξου ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ επισημαίνει και αναδεικνύει επιπλέον δύο μείζονα περιβαλλοντικά ζητήματα που αφορούν άμεσα την προστασία των ακτών, της θαλάσσιας ζωής και της δημόσιας υγείας στο νησί μας:
3. Υποδομές Λυμάτων & η περίπτωση του ΒΙΟΚΑ Απόλλωνα
Στο πλαίσιο των υποδομών λυμάτων, ζητάμε την αναβάθμιση και τον συστηματικό έλεγχο των εγκαταστάσεων για την πλήρη αποτροπή διοχέτευσης ανεπεξέργαστων λυμάτων στη θάλασσα.
Ειδικότερα για το οξύ ζήτημα του ΒΙΟΚΑ Απόλλωνα, υπογραμμίζουμε ότι οι πολίτες έχουν το δικαίωμα να απαιτούν λύσεις που σέβονται τη νομοθεσία και τη δημόσια υγεία. Υποστηρίζουμε την πλήρη συμμόρφωση με την ελληνική και ευρωπαϊκή νομοθεσία και ζητάμε από τον Δήμο να δώσει άμεση προτεραιότητα στη σύγχρονη μετεγκατάσταση ή στον ουσιαστικό εκσυγχρονισμό της μονάδας, επιλέγοντας τον δρόμο της συνεργασίας με την τοπική κοινωνία.
4. Μονάδες Αφαλάτωσης: Πρόχειρες λύσεις & απουσία
περιβαλλοντικού σχεδιασμού
Παράλληλα, καταγγέλλουμε την απαράδεκτη πρακτική της έκτακτης τοποθέτησης μονάδας αφαλάτωσης μπροστά στο Δημαρχείο (στην καρδιά της Χώρας). Παρότι η επιλογή αυτή δικαιολογήθηκε αρχικά ως «προσωρινή», η απόφαση για τη μόνιμη εγκατάστασή της σε νέα θέση, κάτω από τον Μετεωρολογικό Σταθμό, παραμένει εξίσου προβληματική — τόσο από αισθητική όσο και, κυρίως, από περιβαλλοντική άποψη (διάθεση άλμης, κίνδυνοι για τα λιβάδια Ποσειδωνίας και τα παράκτια οικοσυστήματα).
Οι αφαλατώσεις δεν μπορούν να λειτουργούν ως πρόχειρα «μπαλώματα». Απαιτούμε:
- Ορθολογική χωροθέτηση εκτός τουριστικών, οικιστικών και περιβαλλοντικά ευαίσθητων ζωνών.
- Αυστηρή περιβαλλοντική μέριμνα (εκπόνηση ΜΠΕ, χρήση ειδικών διαχυτήρων άλμης σε μεγάλα βάθη, real-time monitoring).
- Πράσινη λειτουργία με απευθείας σύνδεση με ΑΠΕ (Net Metering).
Συνεχίζουμε να παρεμβαίνουμε δημιουργικά και τεκμηριωμένα για ένα βιώσιμο μέλλον στο νησί μας, με σεβασμό στο περιβάλλον, την τοπική κοινωνία και την οικονομία.
Επισυνάπτεται το πλήρες κείμενο του υπομνήματος (Αρ. πρωτ. 22401/15-10-2026) που κατατέθηκε στη Δημοτική Αρχή.
Νάξος, 15 Οκτωβρίου 2026
Αρ. πρωτ 22401.
Προς: Τον Δήμαρχο Νάξου και Μικρών Κυκλάδων
Κοιν.: Δίκτυο Μπλε Δήμων, Aegean Rebreath
ΘΕΜΑ: Κατάθεση προτάσεων στη διαβούλευση με τους τοπικούς φορείς για
το θαλάσσιο περιβάλλον (Παρασκευή 16 Οκτωβρίου 2026, 17:30, αίθουσα
Δημοτικού Συμβουλίου)
Κύριε Δήμαρχε,
Σε συνέχεια της πρόσκλησης του Δήμου Νάξου και Μικρών Κυκλάδων και του Δικτύου Μπλε Δήμων προς τους τοπικούς φορείς για τη διαβούλευση της 16ης Οκτωβρίου 2026 σχετικά με την προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος, η ΟΜ Νάξου ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ ζητά να καταχωριστούν στα πρακτικά οι παρακάτω γραπτές προτάσεις, ώστε να συνεκτιμηθούν κατά τη διαμόρφωση του στρατηγικού σχεδίου δράσης και, όπου αφορούν θεσμικές διεκδικήσεις, να περιληφθούν στα αιτήματα προς τα αρμόδια υπουργεία μέσω της Επιτροπής Δημάρχων του Δικτύου Μπλε Δήμων.
Οι προτάσεις μας είναι δομημένες σε δύο πυλώνες, σύμφωνα με το πλαίσιο της πρόσκλησης.
ΠΥΛΩΝΑΣ 1: Θαλάσσιο Περιβάλλον & Υποδομές (Αρμοδιότητα Δήμου /
Τοπική Δράση)
Ζήτημα 1ο: Θαλάσσια Απορρίμματα & Δίχτυα-Φαντάσματα (Ghost Nets)
Πρόταση: Ενεργοποίηση του μόνιμου Σταθμού Συλλογής στο λιμάνι της Νάξου για τα θαλάσσια απορρίμματα και τα εγκαταλελειμμένα αλιευτικά εργαλεία, με καταγραφή, διαλογή και ανακύκλωση των υλικών, ώστε να μην καταλήγουν στις χωματερές.
Ζήτημα 2ο: Προστασία Λιβαδιών Ποσειδωνίας
Πρόταση: Τοποθέτηση οικολογικών ναυδέτων (eco-moorings) σε επιλεγμένους όρμους της Νάξου και των Μικρών Κυκλάδων, για την αποφυγή της καταστροφής των ευαίσθητων λιβαδιών Ποσειδωνίας από τις αγκυροβολίες.
Ζήτημα 3ο: Προστασία Αμμοθινών & Παράκτιων Οικοσυστημάτων
Πρόταση: Εφαρμογή τοπικών πρωτοκόλλων προστασίας για τις αμμοθίνες και τα θαλάσσια φυτικά υπολείμματα (φύκια), που συμβάλλουν στην προστασία των ακτών από τη διάβρωση. Ο Δήμος να ζητήσει από την αρμόδια Κτηματική Υπηρεσία και τη Λιμενική Αρχή έλεγχο της τήρησης των όρων παραχώρησης απλής χρήσης αιγιαλού και απομάκρυνση των μόνιμων ή αυτοσχέδιων κατασκευών επάνω στην άμμο και στις αμμοθίνες, ιδίως σε περιοχές Natura 2000, να τοποθετήσει σήμανση Natura 2000 και κάδους απορριμμάτων στις παραλίες, και να εφαρμόζει τους ίδιους όρους στις παραλίες που του έχουν παραχωρηθεί.
Ζήτημα 4ο: Προστασία Θαλάσσιων Ειδών (Θαλάσσιες Χελώνες και Κητώδη)
Πρόταση:
α) Σήμανση και όρια ταχύτητας για ταχύπλοα και σκάφη σε ευαίσθητους όρμους και περιοχές αυξημένης παρουσίας χελωνών (π.χ. Αγία Άννα, νοτιοδυτικές ακτές), και περιορισμός του νυχτερινού φωτισμού της θάλασσας και του αιγιαλού στις παραλίες ωοτοκίας.
β) Τοπικό Δίκτυο Πρώτων Βοηθειών & Διάσωσης σε συνεργασία με εθελοντικούς
φορείς (Naxos Wildlife Protection, ΑΡΧΕΛΩΝ) και το Λιμεναρχείο για την περίθαλψη και ασφαλή διακομιδή τραυματισμένων ατόμων.
γ) Ενημέρωση αλιέων, επαγγελματιών θαλάσσιου τουρισμού και επισκεπτών για την πρόληψη τραυματισμών από προπέλες και την ασφαλή απελευθέρωση χελωνών από αλιευτικά εργαλεία.
Ζήτημα 5ο: Αποστράγγιση & Επεξεργασία Λυμάτων
Πρόταση: Αποτροπή της απόρριψης ανεπεξέργαστων λυμάτων στα παράκτια ύδατα της Νάξου και των Μικρών Κυκλάδων, με αναβάθμιση και έλεγχο των σχετικών υποδομών.
Ζήτημα 6ο: Μείωση Πλαστικού Μιας Χρήσης
Πρόταση: Θέσπιση προγράμματος πιστοποίησης για τις επιχειρήσεις εστίασης, τα ξενοδοχεία και τους επαγγελματίες τουρισμού της παράκτιας ζώνης που περιορίζουν το πλαστικό μιας χρήσης.
ΠΥΛΩΝΑΣ 2: Προστατευόμενες Περιοχές & Θεσμικές Διεκδικήσεις (μέσω του Δικτύου Μπλε Δήμων)
Ζήτημα 7ο: Εισβολικά Είδη (Λαγοκέφαλος)
Πρόταση: Εκπόνηση ολοκληρωμένου, επιστημονικά τεκμηριωμένου σχεδίου διαχείρισης των εισβολικών ειδών στα νερά των Κυκλάδων, με αποτελεσματικό δημόσιο έλεγχο, και διεκδίκηση από τον Δήμο Νάξου και Μικρών Κυκλάδων επίσημου, αδειοδοτημένου σταθμού υποδοχής και προσωρινής αποθήκευσης λαγοκέφαλων (με κατάλληλη ψύξη) εντός του νησιού.
Ζήτημα 8ο: Προστατευόμενες Περιοχές & Προστασία του Βυθού
Πρόταση: Επέκταση του Εθνικού Δικτύου Προστατευόμενων Περιοχών, ώστε τουλάχιστον το 30% της θαλάσσιας έκτασης να εντάσσεται σε καθεστώς προστασίας, με επιστημονικό σχεδιασμό μαζί με τους αλιείς και με εντατικοποίηση των ελέγχων για την παράνομη και λαθραία αλιεία.
Με τιμή,
Για την ΟΜ Νάξου ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου